Đậu phộng (lạc) là cây lương thực ngắn ngày, giàu dinh dưỡng, rất phổ biến trong ẩm thực Việt Nam. Việc tự trồng loại cây này tại nhà mang lại nguồn thực phẩm sạch và trải nghiệm làm vườn thú vị. Áp dụng cách trồng đậu phộng bằng hạt chuẩn giúp tối ưu hóa sản lượng ngay cả trong không gian nhỏ. Bài viết này trình bày chi tiết về Kỹ thuật gieo trồng, quản lý Cấu trúc đất, và các phương pháp Canh tác hữu cơ tiên tiến. Điều này giúp cây phát triển khỏe mạnh, kháng bệnh tốt, đồng thời đảm bảo chất lượng hạt giống cho vụ mùa sau. Đồng thời, chúng tôi sẽ đề cập đến Phòng trừ sâu bệnh sinh học và kinh nghiệm Bảo quản hạt giống hiệu quả.
Cơ sở Lý luận về Cây Đậu Phộng và Chu kỳ Sinh trưởng
Nguồn gốc và Đặc điểm Sinh học Quan trọng
Đậu phộng, có tên khoa học là Arachis hypogaea, thuộc họ Đậu (Fabaceae). Đây là loài cây thân thảo mọc thẳng hoặc bò, có nguồn gốc từ khu vực Nam Mỹ. Đặc điểm nổi bật nhất của cây là quá trình tạo củ độc đáo dưới lòng đất.
Sau khi thụ phấn, bầu nhụy của hoa sẽ kéo dài ra, tạo thành một cuống gọi là “trụ quả”. Trụ quả này sẽ đâm sâu xuống đất. Tại đó, phần đầu của trụ quả mới phát triển thành củ đậu phộng.
Quá trình này được gọi là “đạp cây” hoặc “đâm củ”. Nó đòi hỏi môi trường đất phải tơi xốp, mềm mại và đủ ẩm. Chu kỳ sinh trưởng hoàn chỉnh của đậu phộng thường kéo dài từ 90 đến 120 ngày.
Thời gian này thay đổi tùy thuộc vào giống cây và điều kiện khí hậu cụ thể. Việc hiểu rõ chu kỳ này rất quan trọng. Nó giúp xác định chính xác thời điểm bón phân và thu hoạch.
Giá trị Dinh dưỡng và Ứng dụng Thực tiễn
Hạt đậu phộng là một nguồn cung cấp protein thực vật tuyệt vời. Chúng cũng rất giàu chất béo không bão hòa đơn và đa. Những chất béo này rất có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Đậu phộng còn chứa nhiều vitamin và khoáng chất thiết yếu. Có thể kể đến Niacin, Folate, Thiamine, Vitamin E, Magie và Đồng.
Trong làm vườn, đậu phộng có vai trò cố định đạm trong đất. Giống như các cây họ Đậu khác, rễ cây chứa các nốt sần. Những nốt sần này là nơi vi khuẩn Rhizobium sinh sống.
Vi khuẩn có khả năng chuyển đổi đạm nitơ trong không khí. Chúng biến chúng thành dạng đạm hữu cơ dễ hấp thụ cho cây. Trồng đậu phộng giúp cải tạo và tăng độ phì nhiêu cho đất.
Điều này đặc biệt hữu ích cho các vụ luân canh cây trồng tiếp theo.
Lợi ích Vượt trội của Canh tác tại Nhà
Sản phẩm Sạch và Kiểm soát Hóa chất Tuyệt đối
Khi tự trồng đậu phộng, người trồng hoàn toàn kiểm soát được đầu vào. Người làm vườn có thể loại bỏ hoàn toàn việc sử dụng phân bón hóa học. Thay vào đó, họ chỉ dùng phân hữu cơ an toàn.
Phân chuồng hoai mục, phân trùn quế hay phân vi sinh là những lựa chọn lý tưởng. Việc này giúp giảm thiểu rủi ro tồn dư hóa chất độc hại trong củ. Quá trình chăm sóc cũng tập trung vào biện pháp thủ công và sinh học.
Ví dụ, bắt sâu bằng tay hay dùng dung dịch sinh học từ tỏi ớt để phun trừ sâu bệnh. Nhờ đó, củ đậu phộng thu hoạch được đảm bảo sạch tuyệt đối. Sản phẩm rất an toàn cho sức khỏe gia đình, đặc biệt là trẻ nhỏ.
Tiết kiệm Chi phí và Tăng Thẩm mỹ cho Không gian
Chi phí ban đầu để trồng đậu phộng tại nhà rất thấp. Chỉ cần đầu tư hạt giống, đất và một chút phân bón cơ bản. Năng suất thu được từ một luống nhỏ có thể đáp ứng nhu cầu sử dụng hàng tháng.
Điều này giúp giảm đáng kể gánh nặng chi tiêu thực phẩm. Ngoài ra, cây đậu phộng còn có giá trị thẩm mỹ cao. Khi trưởng thành, cây có tán lá xanh tốt và ra hoa màu vàng rực rỡ.
Trồng đậu phộng trong chậu hoặc luống tạo nên một mảng xanh mát. Nó giúp làm đẹp thêm cho ban công, sân thượng hay góc vườn nhỏ. Không gian xanh này còn góp phần điều hòa không khí.
Nó mang lại cảm giác thư giãn, dễ chịu cho người ở.
Gắn kết Gia đình và Giá trị Trải nghiệm Thực tế
Làm vườn là hoạt động lý tưởng để gắn kết các thành viên. Từ khâu chuẩn bị đất đến lúc thu hoạch đều có thể có sự tham gia của mọi người. Trẻ em có cơ hội tiếp xúc với thiên nhiên.
Chúng học được về chu trình sống của cây trồng. Quá trình chăm sóc cây hàng ngày rèn luyện tính kiên nhẫn và trách nhiệm cho trẻ. Người lớn có thể thư giãn và giải tỏa căng thẳng.
Ông bà có thể chia sẻ kinh nghiệm canh tác quý báu. Những buổi lao động chung tạo ra kỷ niệm ấm áp. Nó là nền tảng cho sự phát triển toàn diện của gia đình.
Lựa chọn và Xử lý Hạt giống Chất lượng Cao
Tiêu chuẩn Lựa chọn Hạt giống Tối ưu
Lựa chọn hạt giống quyết định hơn 50% sự thành công của vụ trồng. Hạt giống cần phải đạt tiêu chuẩn cao về chất lượng và độ thuần chủng. Nên chọn những hạt to, tròn đều, mẩy và không có dấu hiệu dị dạng.
Hạt mẩy thường chứa đủ chất dinh dưỡng dự trữ. Chúng đảm bảo khả năng nảy mầm cao và cây con khỏe mạnh. Tránh tuyệt đối những hạt bị lép, bị dập nát, hoặc có vết đen/mốc.
Lớp vỏ ngoài của hạt phải còn nguyên vẹn, không bị bong tróc. Hạt cần có màu sắc đặc trưng của giống, thường là vàng nâu hoặc nâu sẫm. Để kiểm tra nhanh, hãy ngâm hạt trong nước ấm.
Những hạt hỏng, lép sẽ nổi lên trên mặt nước. Hạt chắc, mẩy sẽ chìm xuống đáy chậu.
Nguồn gốc hạt giống phải rõ ràng và đáng tin cậy. Nên mua từ các trung tâm nông nghiệp hoặc cửa hàng uy tín. Một số giống đậu phộng phổ biến ở Việt Nam là L14, L23, hay các giống đậu địa phương.
Kỹ thuật Xử lý Hạt: Ngâm và Ủ Chuẩn
Xử lý hạt trước khi gieo là bước không thể bỏ qua. Nó giúp kích thích hạt nảy mầm nhanh và phòng ngừa bệnh hại sớm.
Xử lý bằng Nước ấm (Kích thích nảy mầm)
Bước đầu tiên là ngâm hạt trong nước ấm theo tỷ lệ 2 sôi : 3 lạnh. Nhiệt độ lý tưởng của nước ngâm dao động từ 40-50°C.
Thời gian ngâm hạt là từ 4 đến 6 giờ. Việc ngâm nước giúp làm mềm lớp vỏ hạt bên ngoài. Đồng thời, nó kích hoạt các enzyme bên trong hạt.
Quá trình này rút ngắn đáng kể thời gian nảy mầm của hạt. Sau khi ngâm đủ thời gian, vớt hạt ra rổ và để ráo nước hoàn toàn.
Xử lý bằng Chế phẩm Sinh học (Phòng bệnh)
Để đảm bảo hạt sạch bệnh, nên xử lý bằng các chế phẩm sinh học. Các loại thuốc trừ nấm bệnh hạt và đất thường dùng là Trichoderma. Đây là loại nấm đối kháng có lợi.
Trichoderma giúp ức chế sự phát triển của nấm bệnh gây hại. Pha chế phẩm theo đúng hướng dẫn trên bao bì sản phẩm. Sau đó trộn đều hạt giống đã ngâm với dung dịch thuốc.
Để hạt ráo nước trong khoảng 30 phút trước khi gieo. Biện pháp này đặc biệt quan trọng nếu bạn theo đuổi Canh tác hữu cơ. Nó thay thế hoàn toàn cho thuốc bảo vệ thực vật hóa học.
Kỹ thuật Ủ Hạt (Tùy chọn)
Nếu muốn rút ngắn thêm thời gian nảy mầm, bạn có thể ủ hạt. Sử dụng một tấm vải sạch và làm ẩm nó bằng nước. Vắt vải cho ráo nước, sau đó bọc kín hạt giống đã xử lý.
Đặt túi ủ ở nơi ấm áp, tránh ánh nắng trực tiếp. Sau khoảng 24 đến 36 giờ, kiểm tra hạt. Khi thấy hạt bắt đầu nứt nanh (hé mở mầm) là có thể gieo được.
Không nên ủ hạt quá lâu. Nếu rễ mầm quá dài sẽ dễ bị gãy khi gieo trồng.
Chuẩn bị Đất và Dụng cụ Trồng Đậu Phộng
Yêu cầu Cấu trúc Đất và Độ pH Lý tưởng
Đậu phộng phát triển mạnh trong đất tơi xốp và thoát nước tốt. Đất thịt pha cát hoặc cát pha là loại lý tưởng nhất. Đất cần đủ độ nhẹ để trụ quả dễ dàng đâm xuống lòng đất.
Đất quá nặng (đất sét) sẽ bị nén chặt sau khi tưới. Điều này khiến rễ cây khó thở và củ khó phình to. Đất quá cát thì lại giữ nước kém, dễ trôi phân bón.
Độ pH thích hợp cho cây đậu phộng là từ 5.5 đến 6.5. Tức là đất nên có tính hơi chua nhẹ. Nếu đất quá chua (pH < 5.0), cây dễ bị ngộ độc nhôm.
Nếu đất quá kiềm (pH > 7.0), cây sẽ hấp thụ kém các vi lượng như Sắt, Kẽm. Kiểm tra và điều chỉnh pH bằng vôi bột nếu cần. Bổ sung thêm lưu huỳnh nếu đất quá kiềm.
Đất trồng phải được cày xới kỹ lưỡng. Người trồng cần nhặt sạch cỏ dại và các mảnh vụn. Phơi ải đất từ 5-7 ngày trước khi trồng.
Việc phơi đất giúp diệt trừ mầm bệnh và làm đất tơi xốp hơn.
Lựa chọn Dụng cụ và Thiết kế Khu vực Trồng
Đối với mô hình trồng tại nhà, chậu hoặc thùng xốp là lựa chọn phổ biến.
Thùng Xốp hoặc Thùng Nhựa: Nên chọn loại có kích thước tối thiểu. Chiều rộng nên là 30 cm, dài 50 cm và cao 30 cm. Kích thước này đảm bảo đủ không gian cho rễ và củ phát triển.
Bắt buộc phải đục lỗ thoát nước ở đáy thùng. Khoảng cách giữa các lỗ nên từ 10-15 cm. Có thể lót một lớp sỏi hoặc xơ dừa dưới đáy.
Lớp lót này giúp ngăn chặn đất bị rửa trôi khi tưới.
Chậu Nhựa hoặc Chậu Đất Nung: Dù chọn loại chậu nào, cần đảm bảo đường kính tối thiểu 20-25 cm cho một vài cây. Chậu đất nung thoáng khí hơn. Chậu nhựa lại nhẹ và bền hơn.
Thiết kế khu vực trồng phải đảm bảo cây nhận đủ ánh sáng. Đậu phộng cần tối thiểu 6-8 giờ nắng mỗi ngày để ra hoa và tạo củ. Vị trí trồng phải thông thoáng, tránh gió lùa mạnh.
Pha trộn Giá thể Trồng Tối ưu
Giá thể trồng cần phải giàu dinh dưỡng và có độ tơi xốp cao. Tỷ lệ pha trộn tối ưu được đề xuất là:
- 70% Đất thịt sạch đã qua xử lý: Đảm bảo đất không mang mầm bệnh.
- 20% Phân hữu cơ hoai mục: Phân chuồng ủ hoai, phân dơi, hoặc phân trùn quế. Phân hữu cơ cung cấp nền dinh dưỡng lâu dài.
- 10% Trấu hun hoặc Xơ dừa, Tro trấu: Các vật liệu này giúp tăng độ tơi xốp và khả năng thoát nước cho đất.
Có thể bổ sung thêm một ít đá Perlite hoặc Vermiculite. Chúng giúp tăng khả năng thoát nước và giữ ẩm cân bằng. Trộn đều tất cả nguyên liệu với nhau.
Sau đó, xử lý giá thể bằng cách phơi nắng. Hoặc dùng chế phẩm vi sinh như EM để tưới đều vào giá thể. Vi sinh vật có lợi giúp phân giải chất hữu cơ.
Chúng ức chế sự phát triển của vi sinh vật gây bệnh.
Đất Trồng Đậu Phộng Màu Mỡ Và Thoát Nước Tốt
Kỹ thuật Gieo trồng và Thiết lập Mật độ
Xác định Thời vụ Trồng Đậu Phộng Phù hợp
Thời vụ trồng đậu phộng thay đổi theo điều kiện khí hậu khu vực. Nhiệt độ là yếu tố then chốt. Đậu phộng thích hợp với nhiệt độ không khí từ 20-30°C.
Miền Bắc Việt Nam: Có hai vụ chính. Vụ Xuân gieo từ tháng 2 đến tháng 4. Vụ Hè Thu gieo từ tháng 6 đến tháng 8. Vụ Xuân thường cho năng suất cao hơn.
Miền Trung và Tây Nguyên: Vụ Đông Xuân là vụ chính, gieo từ tháng 11 đến tháng 1 năm sau. Cần chú ý phòng trừ sương giá cuối mùa đông.
Miền Nam Việt Nam: Khí hậu nóng ẩm cho phép trồng đậu phộng quanh năm. Tuy nhiên, vụ Đông Xuân (tháng 12 đến tháng 2) là vụ chính. Việc gieo trồng cần tránh thời điểm mưa lớn kéo dài.
Chọn thời điểm gieo khi đất ấm và không có nguy cơ sương giá. Điều này giúp hạt nảy mầm nhanh và cây con phát triển khỏe mạnh.
Độ sâu và Khoảng cách Gieo Hạt Chính xác
Khoảng cách gieo hạt ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất. Mật độ quá dày sẽ gây cạnh tranh dinh dưỡng và ánh sáng. Nó dẫn đến cây còi cọc và củ nhỏ.
Khoảng cách Lý tưởng
- Hàng cách hàng: 30 đến 40 cm.
- Cây cách cây trên cùng một hàng: 15 đến 20 cm.
- Trồng trong chậu/thùng xốp: Giữ khoảng cách tối thiểu 15 cm giữa các hốc.
Độ sâu Gieo Hạt
Hạt đậu phộng nên được gieo ở độ sâu lý tưởng 3-5 cm. Gieo quá sâu làm hạt khó nảy mầm. Cây con sẽ yếu do phải tiêu tốn nhiều năng lượng để vươn lên mặt đất.
Gieo quá nông dễ làm hạt bị chim, chuột tha mất. Rễ cây cũng khó bám chắc vào đất.
Kỹ thuật Gieo
Dùng que hoặc tay tạo lỗ theo khoảng cách đã định. Đặt 2-3 hạt vào mỗi hốc. Việc gieo dặm giúp đảm bảo tỷ lệ cây sống cao hơn.
Lấp đất nhẹ nhàng và dùng tay ấn nhẹ. Điều này giúp đất khít lại với hạt. Cuối cùng, tưới nước nhẹ nhàng để giữ ẩm cho đất.
Chăm sóc và Quản lý Sinh trưởng
Chế độ Tưới nước Tối ưu Theo Từng Giai đoạn
Đậu phộng chịu hạn khá tốt nhưng rất sợ úng nước. Chế độ tưới cần được điều chỉnh linh hoạt. Nó phải phù hợp với giai đoạn sinh trưởng và điều kiện thời tiết.
Giai đoạn Nảy mầm (7-10 ngày): Cần duy trì độ ẩm thường xuyên cho đất. Tưới nước mỗi ngày vào sáng sớm hoặc chiều mát. Dùng vòi phun sương để tránh xói mòn đất.
Giai đoạn Cây con (10-30 ngày): Cây đã bén rễ và bắt đầu phát triển lá. Giảm tần suất tưới xuống còn 2-3 lần mỗi tuần. Kiểm tra độ ẩm lớp đất sâu 2-3 cm trước khi tưới.
Giai đoạn Ra hoa và Tạo quả (30-70 ngày): Đây là giai đoạn quyết định năng suất. Cây cần đủ nước để hoa nở đều và thụ phấn tốt. Tưới nước sâu và đều quanh gốc cây.
Tránh tưới quá nhiều vào buổi tối để phòng ngừa nấm bệnh.
Giai đoạn Quả phát triển và Chín (70-120 ngày): Cây cần ít nước hơn trong giai đoạn này. Việc tưới nước chỉ nhằm duy trì độ ẩm cần thiết. Khi lá chuyển vàng, chuẩn bị thu hoạch, nên ngưng tưới.
Ngưng tưới nước giúp củ chắc hơn và giàu dầu hơn. Nó cũng thuận lợi cho quá trình thu hoạch.
Chiến lược Bón phân Cân bằng cho Đậu Phộng
Đậu phộng là cây họ Đậu, có khả năng cố định đạm. Do đó, nhu cầu về phân đạm của cây không cao như các loại cây khác.
Bón lót (Trước khi gieo): Đây là bước nền tảng. Sử dụng phân hữu cơ hoai mục đã trộn với vôi bột. Bón thêm lân (Super Lân) để kích thích rễ phát triển.
Liều lượng khoảng 5-10 kg phân hữu cơ + 100-200 gram lân cho mỗi mét vuông đất. Trộn đều phân với đất trước khi gieo hạt.
Bón thúc lần 1 (20-25 ngày): Giai đoạn cây phát triển thân lá. Bón thúc bằng phân đạm (Urê) pha loãng với nước để tưới gốc. Bón lượng đạm thấp, khoảng 30-50 gram/m2.
Chú trọng vào việc bón thúc bằng các loại phân hữu cơ lỏng.
Bón thúc lần 2 (35-40 ngày): Giai đoạn cây ra hoa, bắt đầu hình thành trụ quả. Cây cần nhiều Kali và Canxi. Kali hỗ trợ quá trình tạo quả.
Rắc nhẹ Kali (KCl) hoặc tro bếp (giàu Kali) quanh gốc. Sau đó tiến hành vun xới nhẹ. Có thể phun phân bón lá chứa Canxi Bo.
Canxi Bo giúp tăng tỷ lệ đậu quả và hạn chế quả lép. Phun đều cả hai mặt lá vào buổi chiều mát.
Bón thúc lần 3 (55-60 ngày): Giai đoạn củ phình to. Tiếp tục bón thúc bằng Kali và vi lượng. Điều này quyết định trọng lượng và chất lượng của củ đậu.
Đảm bảo bổ sung đủ Canxi. Canxi là nguyên tố vô cùng quan trọng cho sự phát triển của củ.
Vun Xới và Làm Cỏ Chuyên sâu
Làm cỏ và vun xới là thao tác chăm sóc thường xuyên. Nó giúp đất tơi xốp, cây phát triển thuận lợi.
Làm Cỏ: Cỏ dại cạnh tranh dinh dưỡng và ánh sáng trực tiếp. Cần thường xuyên kiểm tra và nhổ bỏ cỏ dại. Việc này đặc biệt quan trọng trong 30 ngày đầu sau gieo.
Thời điểm này cây đậu phộng còn nhỏ và sức cạnh tranh yếu. Nhổ cỏ bằng tay, nhổ cả rễ để cỏ không tái sinh.
Vun Xới: Vun xới giúp đất tơi xốp và tăng khả năng thoát nước. Nó tạo điều kiện cho hoa đậu phộng thụ phấn. Quá trình này giúp trụ quả dễ dàng “đâm cây” xuống đất để tạo củ.
Nên vun xới nhẹ nhàng quanh gốc. Vun xới khi cây cao khoảng 20-25 cm và sau mỗi lần bón phân. Sau khi cây ra hoa, cần vun cao gốc hơn.
Lớp đất mềm mại này giúp trụ quả đâm xuống dễ dàng. Việc này cố định cây, chống đổ ngã khi gặp gió mạnh.
Lựa Chọn Hạt Giống Đậu Phộng Để Trồng Cây Chất Lượng
Quản lý Dịch hại và Phòng trừ Sâu bệnh Sinh học
Nhận diện Các Loại Sâu bệnh Thường gặp
Việc nhận diện sớm giúp kiểm soát dịch hại hiệu quả. Đậu phộng dễ bị tấn công bởi một số loại sâu bệnh.
Sâu Khoang (Spodoptera litura): Sâu non ăn lá, chỉ để lại gân lá mỏng manh. Sâu thường gây hại nặng ở giai đoạn cây con. Chúng làm giảm khả năng quang hợp của cây.
Sâu Đục Thân (Achaea janata): Loài sâu này cắn phá thân cây. Nó làm cây bị gãy ngang hoặc héo rũ. Có thể thấy lỗ nhỏ và mạt gỗ xung quanh thân.
Bệnh Đốm Lá (Cercospora arachidicola): Biểu hiện là các đốm tròn màu nâu trên lá. Đốm bệnh lan rộng, khiến lá vàng và rụng sớm. Bệnh làm giảm diện tích lá quang hợp.
Bệnh Héo Rũ (Fusarium): Bệnh do nấm tấn công rễ và thân cây. Cây bị héo úa và chết nhanh chóng. Bệnh héo rũ thường xuất hiện khi đất trồng bị úng nước.
Biện pháp Phòng trừ Sinh học và Canh tác Hữu cơ
Áp dụng biện pháp sinh học là ưu tiên hàng đầu. Nó đảm bảo an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường đất.
Sử dụng Chế phẩm Sinh học: Trộn nấm Trichoderma vào phân bón lót. Hoặc tưới vào gốc cây để phòng bệnh nấm trong đất. Trichoderma là tác nhân đối kháng hiệu quả.
Chế phẩm EM (Effective Microorganisms) giúp cải tạo đất. Nó tăng cường vi sinh vật có lợi. Đồng thời ức chế vi sinh vật gây hại.
Biện pháp Xua đuổi Tự nhiên: Tự làm dung dịch trừ sâu từ tỏi, ớt, gừng. Giã nát các nguyên liệu này và ngâm với rượu. Sau đó pha loãng với nước để phun trừ sâu.
Trồng Xen Canh: Trồng đậu phộng xen với hành, tỏi, hoặc ớt. Mùi đặc trưng của các loại cây này giúp xua đuổi côn trùng gây hại. Đây là một phương pháp phòng ngừa tự nhiên hiệu quả.
Luân Canh Cây Trồng: Tuyệt đối không trồng đậu phộng liên tục. Luân canh với cây họ Lúa hoặc cây rau màu khác. Việc này giúp cắt đứt chu kỳ phát triển của sâu bệnh.
Tăng Sức Đề kháng cho Cây và Đất
Cây khỏe mạnh tự nhiên sẽ ít bị sâu bệnh tấn công hơn. Cần đảm bảo bón phân cân đối, đủ Đạm, Lân, Kali. Không thể thiếu các vi lượng thiết yếu.
Phun phân bón lá giàu Canxi và Bo theo định kỳ. Điều này giúp tăng sức đề kháng tự nhiên của cây. Duy trì độ pH đất ổn định là yếu tố rất quan trọng.
Đất có độ pH thích hợp giúp cây hấp thụ dinh dưỡng tối đa.
Cách Trồng Đậu Phộng Bằng Hạt Hiệu Quả
Thu hoạch, Sơ chế và Bảo quản Hạt Giống
Dấu hiệu Nhận biết Đậu Phộng Đã Chín
Xác định đúng thời điểm thu hoạch là then chốt. Thu hoạch non sẽ làm củ nhỏ, lép, tỷ lệ dầu thấp. Để quá chín dễ bị rụng củ, khó thu hoạch.
Lá Cây Chuyển Vàng Úa: Đây là dấu hiệu rõ ràng nhất. Các lá phía dưới bắt đầu chuyển từ xanh sang vàng. Nó cho thấy cây đã ngưng sinh trưởng.
Dinh dưỡng đang được chuyển dần xuống củ.
Vỏ Quả Chuyển Màu: Vỏ củ chuyển sang màu vàng nâu hoặc nâu sẫm. Lớp vỏ ngoài trở nên cứng hơn. Các gân vỏ hiện rõ ràng.
Bóc thử một củ để kiểm tra. Hạt bên trong phải chắc, đầy đặn. Hạt có màu sắc đặc trưng của giống là dấu hiệu đạt chuẩn.
Thời gian Canh tác: Theo dõi lịch gieo trồng và đặc tính của giống. Hầu hết các giống đậu phộng có thời gian sinh trưởng 90-120 ngày. Cần tham khảo thêm kinh nghiệm địa phương.
Kỹ thuật Thu hoạch và Sơ chế Củ Đậu
Việc thu hoạch thủ công phù hợp với diện tích nhỏ tại nhà.
Làm ẩm Đất: Tưới nước nhẹ trước 1-2 ngày. Đất mềm giúp dễ nhổ. Nó hạn chế làm củ bị đứt hoặc rụng khỏi thân.
Nhổ Cây: Dùng cuốc nhỏ hoặc tay cắm nhẹ vào đất. Nhổ cả cây lên một cách từ từ, nhẹ nhàng. Cố gắng giữ cho củ không bị rụng khỏi rễ.
Làm Sạch Sơ bộ: Lắc nhẹ hoặc dùng tay gõ nhẹ vào gốc cây. Việc này làm đất bám vào củ rơi ra. Không nên rửa củ ngay bằng nước.
Rửa nước làm vỏ củ bị ướt. Điều này dễ dẫn đến nấm mốc trong quá trình bảo quản.
Phơi Sơ: Phơi cả cây trên sân hoặc giàn phơi trong bóng râm 1-2 ngày. Việc này làm đất khô bớt. Sau đó tiến hành tuốt củ khỏi thân cây.
Phương pháp Bảo quản Hạt giống Đậu Phộng Lâu dài
Bảo quản đúng cách giúp giữ được chất lượng củ. Nó ngăn ngừa nấm mốc và mối mọt.
Làm sạch và Phơi khô Tuyệt đối: Sau khi tuốt, loại bỏ củ dập nát, sâu bệnh. Phơi đậu phộng dưới nắng to từ 2-3 ngày. Cần đảo đều để củ khô đồng đều.
Độ ẩm lý tưởng để bảo quản là dưới 10%. Củ phải cứng, giòn khi cắn thử.
Bảo quản Nguyên củ: Dùng bao tải sạch hoặc thùng kín. Đặt đậu phộng vào trong. Treo ở nơi khô ráo, thoáng mát.
Tránh nơi ẩm thấp để ngăn ngừa nấm mốc phát triển.
Bảo quản Hạt đã Tách vỏ: Nếu đã tách vỏ, nên cho hạt vào túi zip hoặc hộp kín. Cất giữ trong ngăn mát tủ lạnh. Hạt sẽ giữ được chất lượng trong 3-6 tháng.
Đậu phộng dễ hút mùi từ môi trường. Không để đậu phộng gần các thực phẩm nặng mùi như hành, tỏi.
Mẹo Chống Mọt: Đặt vài hạt ớt khô hoặc lát tỏi vào hũ bảo quản. Mùi của chúng có tác dụng xua đuổi côn trùng hiệu quả. Nó không làm ảnh hưởng đến chất lượng đậu phộng.
Tổng kết Kỹ thuật Trồng Đậu Phộng
Tóm lại, cách trồng đậu phộng bằng hạt là một hành trình thú vị. Nó đòi hỏi sự tỉ mỉ và tuân thủ các Kỹ thuật gieo trồng cơ bản. Nắm vững việc lựa chọn Bảo quản hạt giống chất lượng. Điều
Cập Nhật Lần Cuối Vào Lúc Tháng 1 24, 2026 by Vũ Anh
